Kraków obchodzi 108. rocznicę wyzwolenia spod władzy zaborczej od wtorku 27 do soboty 31 października 2026 r. W programie są sztafeta licealistów o szablę kpt. Antoniego Stawarza (27 X, 11:30, pl. Na Groblach 23), „Wieczór z kokardą” w Muzeum Podgórza (29 X, 18:00), uroczystości na pl. Niepodległości i przy Wieży Ratuszowej (31 X, 10:00) oraz biało-niebieskie iluminacje TAURON Areny, kładki o. Bernatka i wieży na Krzemionkach.
Najważniejsze
- Wtorek 27 X, 11:30: sztafeta szkół ponadpodstawowych o szablę kpt. Antoniego Stawarza, stadion MOS Kraków „Zachód”, pl. Na Groblach 23.
- Czwartek 29 X, 18:00: „Wieczór z kokardą” – wspólne szycie kokard narodowych, Muzeum Podgórza, ul. Limanowskiego 51.
- 29–31 X: biało-niebieskie flagi na budynkach miejskich, barwy miasta na pojazdach komunikacji miejskiej, wieczorne iluminacje TAURON Areny Kraków, kładki o. Bernatka i wieży Emitel na Krzemionkach.
- Sobota 31 X, 10:00: złożenie kwiatów pod tablicą na Wieży Ratuszowej na Rynku Głównym; uroczystości w Podgórzu: 11:45 Rynek Podgórski 1, 12:00 pl. Niepodległości, 13:00 stacja Kraków Płaszów.
Program obchodów dzień po dniu
Obchody trwają od 27 do 31 października i łączą wydarzenia sportowe, warsztatowe i oficjalne uroczystości. Organizuje je Urząd Miasta Krakowa, a sztafetę przeprowadza Międzyszkolny Ośrodek Sportowy Kraków „Zachód”. Program opublikowany przez miasto przedstawił portal Co w Krakowie; w zestawieniu poniżej daty uroczystości podgórskich podajemy zgodnie z rocznicą – 31 października.
| Dzień i godzina | Wydarzenie | Miejsce |
|---|---|---|
| wt. 27 X, 11:30 | Sztafeta o szablę kpt. Antoniego Stawarza – drużyny samorządowych liceów (2 dziewczęta i 2 chłopców, po dwa okrążenia 300 m) | Stadion MOS Kraków „Zachód”, pl. Na Groblach 23 |
| czw. 29 X, 18:00 | „Wieczór z kokardą” – wspólne szycie kokard narodowych | Muzeum Podgórza, ul. Limanowskiego 51 |
| czw. 29 – sob. 31 X | Flagi biało-niebieskie na budynkach jednostek i spółek miejskich, na masztach Rynku Głównego i pl. Niepodległości, flaga miasta na Wieży Ratuszowej; barwy miasta na pojazdach KMK; iluminacje TAURON Areny, kładki o. Bernatka i wieży na Krzemionkach | Rynek Główny, Podgórze, Czyżyny, Krzemionki |
| sob. 31 X, 10:00 | Złożenie kwiatów pod tablicą pamiątkową na Wieży Ratuszowej przez władze miasta, Radę Miasta i rady dzielnic I i XIII | Rynek Główny |
| sob. 31 X, 11:45 | Złożenie kwiatów pod tablicą Legionistów Podgórskich | Rynek Podgórski 1 (przed dawnym magistratem) |
| sob. 31 X, 12:00 | Uroczystość pod pomnikiem; występy uczniów IV LO im. Kościuszki i Szkoły Muzycznej im. B. Rutkowskiego | pl. Niepodległości, Podgórze |
| sob. 31 X, 13:00 | Złożenie kwiatów pod tablicą na stacji Kraków Płaszów; kwiaty także na grobie kpt. Stawarza na Cmentarzu Rakowickim | Stacja Kraków Płaszów; Cmentarz Rakowicki |
Sztafeta o szablę kapitana Stawarza
Sztafeta odbywa się we wtorek 27 października o 11:30 na stadionie MOS Kraków „Zachód” przy pl. Na Groblach 23. Jak podaje organizator, startują drużyny wszystkich samorządowych liceów ogólnokształcących w Krakowie – po dwie dziewczęta i dwóch chłopców, każdy biegnie dwa okrążenia 300-metrowej bieżni. Zapisy zakończyły się 20 października.
Nagrodą główną jest szabla kpt. Antoniego Stawarza ufundowana przez Przewodniczącego Rady Miasta Krakowa; nagrody indywidualne funduje Prezydent Miasta Krakowa, a drużyny z drugiego i trzeciego miejsca otrzymują puchary. Komunikat nie podaje, czy wstęp dla publiczności jest otwarty.
Dlaczego 31 października: Kraków był pierwszy
31 października 1918 r. Kraków jako pierwsze duże polskie miasto uwolnił się od władzy zaborczej – jedenaście dni przed 11 listopada. Przejęcie władzy odbyło się bez walki: żołnierze z konspiracji por. Antoniego Stawarza 30 października opanowali stację w Płaszowie, a 31 października koszary w Podgórzu i kolejne obiekty w mieście. Symbolem tych wydarzeń stało się rozbrojenie austriackiego odwachu pod Wieżą Ratuszową i zawieszenie polskich flag.
Antoni Stawarz, późniejszy kapitan Wojska Polskiego, zmarł w 1955 r. i jest pochowany na Cmentarzu Rakowickim; jego imię nosi ulica w Podgórzu. Drugim z dowódców był por. Ludwik Iwaszko, który 2 listopada 1918 r. wyruszył z odsieczą Lwowa. Więcej z dzielnic: Dzielnica XIII Podgórze i Dzielnica I Stare Miasto.
Jedyne wydarzenie z programu, na które mieszkańcy mogą po prostu przyjść, to „Wieczór z kokardą” w Muzeum Podgórza w czwartek 29 października o 18:00 – komunikat nie wspomina o zapisach ani opłatach. Uroczystości 31 października na Rynku Głównym i w Podgórzu są otwarte, ale krótkie: warto być kilka minut przed 10:00, 11:45, 12:00 lub 13:00.
Redakcja Codziennego Krakowa
Najczęstsze pytania
Kiedy są obchody wyzwolenia Krakowa w 2026 r.?
Termin to 27–31 października 2026 r. Główne uroczystości odbywają się w sobotę 31 października: o 10:00 pod Wieżą Ratuszową na Rynku Głównym, o 11:45 na Rynku Podgórskim 1, o 12:00 na pl. Niepodległości i o 13:00 na stacji Kraków Płaszów.
Czy „Wieczór z kokardą” w Muzeum Podgórza jest bezpłatny?
Komunikat nie podaje informacji o opłatach ani zapisach. Wydarzenie odbywa się w czwartek 29 października 2026 r. o 18:00 w Muzeum Podgórza przy ul. Limanowskiego 51 i polega na wspólnym szyciu kokard narodowych.
Kto może wystartować w sztafecie o szablę kpt. Stawarza?
Drużyny samorządowych liceów ogólnokształcących z Krakowa – po dwie dziewczęta i dwóch chłopców. Bieg odbywa się we wtorek 27 października o 11:30 na stadionie MOS „Zachód” przy pl. Na Groblach 23; zapisy zamknięto 20 października.
Dlaczego Kraków świętuje niepodległość 31 października?
Tak, 31 października 1918 r. Kraków jako pierwsze duże polskie miasto przejął władzę od Austriaków – bez walki, dzięki konspiracji por. Antoniego Stawarza. Symbolem było rozbrojenie odwachu pod Wieżą Ratuszową i wywieszenie polskich flag, jedenaście dni przed 11 listopada.
Źródło: MOS Kraków „Zachód” – Bieg o Szablę Kapitana Antoniego Stawarza; Dzielnica VIII Dębniki – program obchodów 108. rocznicy wyzwolenia Krakowa
